3(173)2026 Od Redakcji

    

       

„A ty idź i głoś” (Łk 9,60). Uczniowie misjonarze

Wykonanie powszechnego nakazu misyjnego (nauczania wszystkich ludzi i udzielania im chrztu), wydanego przed Wniebowstąpieniem (Mt 28,18-20; Mk 16,15-16), było czterokrotnie zapowiadane przez Jezusa (Mt 24,14; Mk 13,10; 14,9;  Łk 24,47), a w Ewangeliach Mateusza i Marka zostało poprzedzone tzw. małym nakazem misyjnym nauczania tylko Izraelitów (Mt 10,5-20; Mk 6,7-13), któremu w Ewangelii Łukasza, gdzie nie ma opisu powszechnego nakazu misyjnego, odpowiadają dwa rozesłania: najpierw dwunastu Apostołów (Łk 9,1-6), a po nim siedemdziesięciu dwóch uczniów (Łk 10,1-12), aby głosili królestwo Boże rodakom. To tym wewnętrznym rozesłaniom, a nie powszechnym nakazom misyjnym, towarzyszy polecenie: „Żniwo wprawdzie wielkie, ale robotników mało; proście więc Pana żniwa, żeby wyprawił robotników na swoje żniwo” (Mt 9,37-38; Łk 10,2).

Oprócz tego w Ewangelii Łukasza, przed drugim rozesłaniem uczniów, znajduje się opis dialogu Jezusa z dwoma bliżej nieznanymi mężczyznami. Pierwszy z nich, deklarujący spontanicznie chęć naśladowania Jezusa, słyszy odpowiedź zgoła zniechęcającą (Łk 9,57-58). Drugi, zaskoczony poleceniem Jezusa: „Pójdź za mną!”, prosi o czas na uregulowanie ziemskich powinności, ale w odpowiedzi otrzymuje nakaz: „Zostaw umarłym grzebanie ich umarłych, a ty idź i głoś królestwo Boże!” (Łk 9,59-60). W nauczaniu o misyjnym powołaniu każdego chrześcijanina tekst ten prawie się nie pojawia. Nawet Jan Paweł II zacytował go tylko dwukrotnie (¹). Podobnie, w imię posoborowej poprawności politycznej, pomijamy drugą, istotną część powszechnego nakazu misyjnego z Ewangelii Markowej: „Kto uwierzy i przyjmie chrzest, będzie zbawiony; a kto nie uwierzy, będzie potępiony” (Mk 16,16), redukując go tym samym do głoszenia dobrej nowiny bez udzielania chrztu, co w istocie pozbawia go charakteru powszechnego nakazu misyjnego.

Do tego wiersza Jan Paweł II odniósł się w swoim nauczaniu trzykrotnie. W kazaniu podczas Mszy św. z okazji Światowego Dnia Misyjnego w 1980 przypomniał, że „Jezus po wydaniu polecenia, aby iść i głosić, ostrzegł, że zbawienie zależy od wiary i przyjęcia chrztu” (²). Podczas pielgrzymki do Urugwaju, przed zbliżającym się jubileuszem 500-lecia ewangelizacji Ameryki, w czasie Mszy św. w Salto stwierdził, że tak jak w czasach pierwszych misjonarzy, tak i teraz słowa wypowiedziane przez Jezusa: „Kto uwierzy i przyjmie chrzest, będzie zbawiony; a kto nie uwierzy, będzie potępiony” pozostają wciąż aktualne (³). W Orędziu na Światowy Dzień Misyjny 1988, tłumacząc na czym polega uniwersalna misja Kościoła, papież uzupełnił powszechny nakaz misyjny z Ewangelii Mateusza brakującym w nim tekstem o potępieniu z nakazu z Ewangelii Markowej: „Misja ta polega na głoszeniu dobrej nowiny o zbawieniu, które uzyskuje się przez wiarę w Chrystusa, zgodnie z poleceniem, jakie sam zmartwychwstały Pan dał apostołom: «Idźcie więc i nauczajcie wszystkie narody» (Mt 28,19); «Kto uwierzy i przyjmie chrzest, będzie zbawiony; a kto nie uwierzy, będzie potępiony» (Mk 16,16)” (⁴).

Gdy po Soborze Watykańskim II okazało się, że chrzest nie jest bezwzględnie potrzebny do zbawienia, wielu misjonarzom podcięło to skrzydła, a zakony misyjne odnotowały znaczący spadek liczby powołań. Owszem, była też druga tego przyczyna, nie mniej ważna, bo okazało się także, że do doskonałości w Kościele powołani są wszyscy i praktykowanie rad ewangelicznych do osiągnięcia świętości wcale nie jest konieczne; chyba że ktoś zobowiąże się do tego ślubami.

Pomimo podobieństw, istnieją w języku polskim znaczące różnice między apostolstwem i apostolatem, między duchowością misyjną i misjonarską (powołaniem misyjnym i misjonarskim), których nie idzie wyrazić w innych językach. Z drugiej strony, my nie czujemy sensu uczniostwa (discipulatus), czyli słuchania i naśladowania Chrystusa, czyli bycia Christianus (chrześcijaninem). Przez dziesięciolecia tłumacze oficjalnych dokumentów kościelnych unikali słowa komunia (communio), zamieniając je na „jedność” albo „wspólnotę”, a od pewnego czasu wielu specjalizuje się w wymyślaniu pseudo-religijnych definicji tolerancji, ekologii, zrównoważonego rozwoju, bioróżnorodności itp.

Poprosiliśmy naszych przyjaciół, którym duchowość misyjna i formacja do realizacji powołania misyjnego nie są obce, o podzielenie się z nami swoją wiedzą i doświadczeniem. Nie wszyscy zdążyli na czas dostarczyć swoje teksty; może to dobrze, bo objętość numeru znów przekroczyła planowane rozmiary. Czytelnikom życzymy owocnej lektury..

 

Przypisy

¹) W Orędziu na XXIII Światowy Dzień Środków Masowego Przekazu, 8 maja 1989, n. 8. www.vatican.va oraz w kazaniu wygłoszonym 28 czerwca 1992 podczas niedzielnej Mszy św. w kościele św. Stanisława Biskupa i Męczennika w Rzymie. www.clerus.org

²) Giovanni Paolo II, Omelia Santa Messa per la Giornata Missionaria Mundiale, Basilica di San Pietro, 19 ottobre 1980, n. 5. www.vatican.va

³) Juan Pablo II, Omilía Santa Misa en el Parque Mattos Neto, Salto (Uruguay), Lunes 9 de mayo de 1988, n. 2. www.vatican.va

⁴) Giovanni Paolo II, Messaggio per la Giornata Missionaria Mondiale 1988 (22.05.1988), n. 1. www.vatican.va.